Orta Asya Devlet Başkanları 4. İstişare Toplantısına ilişkin bilgiler

476

21 Temmuz 2022 tarihinde Çolpon-Ata'da Kırgız Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sadır CAPAROV’un başkanlığında Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Kasım Cömert TOKAYEV, Özbekistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Şevket MIRZIYOYEV, Tacikistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Emomali RAHMON, Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar BERDIMUHAMMEDOV’un katılımlarıyla Orta Asya Devlet Başkanları Dördüncü İstişare Toplantısı gerçekleştirildi.

Çolpon-Ata İstişare Toplantısı, Orta Asya liderlerinin bölgesel güvenlik, ticaret, ekonomi, yatırım, ulaştırma ve lojistik alanlarının yanı sıra ekoloji ve iklim değişikliğinin etkilerinin azaltılması konusunda iş birliği ayrıca kültürel, insani ve diğer çeşitli konularda temasları daha da güçlendirmeye yönelik niyetlerini gösterdi.

Zirvede, Orta Asya devletlerinin liderleri, tüm etkileşim alanlarında bölgesel iş birliğini geliştirmeye ve derinleştirmeye hazır olduklarını bir kez daha teyit ettiler. Enerji ve gıda güvenliği dâhil olmak üzere bölgedeki güvenlik konularında görüş alışverişinde bulundular ve bölgesel ölçekte bir takım girişimleri ortaya koydular; bunlar, karşılıklı ticareti teşvik etmek için yeni biçim mekanizmaların tanıtılması, bölgede uluslararası ulaşım koridorlarının ve uluslararası ulaşım altyapısının oluşturulması, bölgesel bir TV kanalının açılması, Orta Asya'da bölgesel bir medya forumunun, kültür, sanat ve sinema festivallerinin düzenlenmesi vs.

Dördüncü İstişare Toplantısı, Orta Asya'daki iş birliğinin daha da derinleştirilmesi yönünde önemli bir adım olmuştur.

Kırgızistan, Kazakistan ve Özbekistan liderleri, 21. yüzyılda Orta Asya'nın Kalkınması için Dostluk, İyi Komşuluk ve İş birliği Antlaşması'nı imzaladılar. Bu Antlaşma, Orta Asya Devletleri halklarının temel çıkarlarını karşılayan dostluk, iyi komşuluk ve stratejik ortaklık ilişkilerini daha da güçlendirmeyi amaçlamaktadır. Antlaşma, devletlerin ekonomik, su-enerji, ulaşım, lojistik, turizm, kültürel ve insani potansiyellerinin kapsamlı bir şekilde geliştirilmesini ve aynı zamanda bölgedeki tüm ülkelerin vatandaşlarının refahını ve yaşam kalitesini iyileştirilmesini amaçlayan Orta Asya'daki beş taraflı iş birliğinin ana yönlerini belirlemektedir.

Ayrıca İstişare Toplantısının sonucunda Ortak Bildiri kabul edildi ve Orta Asya’daki pratik iş birliğine ilişkin ana kavramları içeren belgeler onaylandı. Bunlar, 2022-2024 için Bölgesel İş Birliğinin Geliştirilmesine Yönelik Yol Haritası, Orta Asya için "Yeşil Gündem" Bölgesel Programı, Orta Asya Devletlerinin Çok Taraflı Formatlarda Etkileşim Konseptidir.

2022-2024 için Bölgesel İş Birliğinin Geliştirilmesine Yönelik Yol Haritası, bir dizi alanda iş birliğini derinleştirmek ve kurumlar arası iş birliği mekanizmasını oluşturmak için kabul edilmiştir. Böylece Birleşmiş Milletler tarafından akredite edilmiş Orta Asya devletlerinin Dışişleri Bakanlıkları ve misyonları, parlamentolar arası iş birliği ile çevre koruma ve ekoloji, enerji, eğitim, kültür, ekonomi, ulaşım, tarım alanlarında ve stratejik araştırma enstitüler/merkezler aracılığıyla başkanlar düzeyinde temasların yoğunlaştırılması öngörülmektedir.

Orta Asya için "Yeşil Gündem" Bölgesel Programı, Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma için 2030 Gündemi, 9 Mayıs 1992 tarihli Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ve 12 Aralık 2015 tarihli Paris Anlaşması'nı uygulamak amacıyla kabul edilmiştir. Orta Asya devletleri, ortak projelerinin uygulanması, teknoloji transferi ve bilgi alışverişi yoluyla bölgedeki “yeşil” ekonomik büyümeyi ve sürdürebilir kalkınmayı sağlamak amacıyla karşılıklı yarar sağlayan ikili ve bölgesel iş birliğini genişletmeyi amaçlamaktadır.

Orta Asya Devletlerinin Çok Taraflı Formatlarda Etkileşim Konsepti, "Orta Asya+" formatları kapsamında bölge devletleri arasındaki etkileşimin etkinliğini artırmak, ayrıca bölgesel kurumların çok taraflı koordinasyon ve iş birliğinin küresel ve bölgesel deneyimini dikkate alarak uluslararası ve bölgesel kuruluşlarla iş birliği için kabul edilmiştir.

 

 

 

Поделиться

Facebook LinkedIn Twitter VK OK